Werkplaatscontrole (WPK) voor EN 1090: wat moet erin?

Een lasbedrijf dat constructiestaal of aluminium levert voor bouwwerken, heeft voor de CE-markering een werkplaatscontrole nodig. Die heet in het Nederlands WPK en in de norm FPC (factory production control). Het is het systeem waarmee je laat zien dat je constructiewerk steeds volgens dezelfde regels wordt gemaakt en gecontroleerd. Dit artikel legt uit wat erin hoort en hoe je het levend houdt.

Wat is een werkplaatscontrole?

De werkplaatscontrole is de manier waarop je als bedrijf de kwaliteit van constructiewerk beheerst. Het is dus geen map die je eenmalig maakt voor het certificaat, maar een werkwijze met vastgelegde afspraken, die je dagelijks volgt en waarvan je het bewijs bewaart. De certificerende instelling beoordeelt bij de eerste certificering en daarna periodiek of je die werkwijze ook echt volgt.

Welke onderdelen horen erbij?

Hoe je het indeelt, verschilt per bedrijf, maar de volgende onderwerpen komen bijna altijd terug:

• Organisatie en verantwoordelijkheden. Wie is verantwoordelijk voor wat, en wie is de lascoördinator?
• Documentbeheer. Welke procedures zijn er, welke versie geldt en wie mag ze wijzigen?
• Opdrachtbeoordeling. Wat is gevraagd, welke uitvoeringsklasse geldt (zie EXC1 tot en met EXC4) en kun je het leveren?
• Inkoop en materiaal. Is het materiaal besteld met het juiste certificaat en is het bij ontvangst gecontroleerd? Zie wat is een 3.1-certificaat.
• Traceerbaarheid. Kun je van elk onderdeel zien uit welk materiaal het komt?
• Lasprocedures en lassers. Welke lasprocedures gebruik je en zijn je lassers gekwalificeerd voor het werk dat ze doen?
• Productie en controle. Welke controles worden wanneer uitgevoerd en wie legt ze vast?
• Meetmiddelen en apparatuur. Zijn lasapparatuur en meetgereedschap in orde en, waar nodig, gekalibreerd?
• Afwijkingen en herstel. Wat doe je met afgekeurd werk en hoe leg je dat vast?
• Interne audits en directiebeoordeling. Controleer je zelf of het werkt en pas je het aan waar nodig?

Wat wordt er bij een audit gevraagd?

Een auditor kijkt niet alleen naar je handboek, maar vooral of de praktijk ermee klopt. Je krijgt dus vragen als: laat een recent project zien. Waar staat het certificaat van dit materiaal? Wie heeft dit gelast en met welke procedure? Waar is de controle van deze las vastgelegd? Kun je dat binnen een paar minuten laten zien, dan is dat de beste indicatie dat je werkplaatscontrole echt werkt.

Zo houd je het in de praktijk bij

1. Leg per order vast, niet per jaar. Het bewijs hoort bij de order: certificaten, lasplan, controles en afwijkingen op één plek.
2. Gebruik vaste checklists. Zo vergeet je niets en kun je het snel laten zien. Begin met de EN 1090-checklist voor lasbedrijven.
3. Maak het niet groter dan nodig. Een werkplaatscontrole die niemand leest of volgt is erger dan een korte die wel werkt.
4. Houd verlopen documenten in de gaten. Denk aan lasserskwalificaties, kalibraties en certificaten met een einddatum.
5. Doe een interne audit voordat de auditor komt. Pak een willekeurig afgerond project en probeer het hele dossier binnen tien minuten te tonen.

Veelgestelde vragen